Pfff, ik rij met de fiets langs de Van Helmontstraat  richting thuis, en zie een groepje jonge kinderen op de stoep. Terwijl ik over de kasseien dender, beginnen ze plots naar mij te roepen. Eerst ééntje, vervolgens de hele groep: ‘Boe! Ecolo, ecolo, ee-coo-loo!‘ En nog een hoop gejoel en ge-boe.

Wat heeft dat nu alweer te betekenen?

Ah, Pukkelpop! Toen ik enkele maanden geleden hoorde dat mijn helden van Kraftwerk aanwezig zouden zijn, twijfelde ik geen moment. De zere-rugmomenten, pijnlijke voeten, ergernissen aan het vele volk en het dieet van friet konden me ook deze keer niet tegenhouden! Bovendien kwamen er nog een aantal interessante dingen (My Bloody Valentine, Fever Ray, Bill Callahan, Grizzly Bear, Soap & Skin, Tortoise, …).

Maar laten we wel wezen: het was vooral voor Kraftwerk dat ik volgaarne naar het Hasseltse Kiewit afzakte. Kraftwerk! Zonder twijfel mijn vroegste muzikale ervaring: mijn pa die ‘Autobahn’ door de woonkamer laat schallen!

Niet dat ik ze nog niet live gezien had, neen. Op Pukkelpop zou ik ze voor de 4e keer aan het werk zien. (2002: Vooruit, 2003: AB, 2005: Werchter). Om maar te zeggen: ja, ik beken, ik ben een fan!

Tegenwoordig blijft er nog maar één origineel lid over van de legendarische elektronicagroep. Ralf Hütter en Florian Schneider stichtten Kraftwerk begin jaren ‘70. Samen met Karl Bartos en Wolfgang Flür vormden ze de bezetting waarmee ze bekend werden. Begin jaren ‘90 verlieten Bartos en Flür de groep, en werden vervangen door Fritz Hilpert en Fernando Abrantes. Niet veel later nam Henning Schmitz de plaats in van Abrantes. Eind vorig jaar gaf Kraftwerk enkele concerten zonder Florian Schneider. Op het podium werd zijn plaats ingenomen door Stefan Pfaffe, voordien reeds actief als video-operator. Begin 2009 kondigde Schneider officiëel zijn vertrek aan bij Kraftwerk. Maar genoeg hierover, ik word nu al raar genoeg bekeken!

Das Konzert

…begint zoals een concert van Kraftwerk hoort te beginnen: na wat gebliep kondigt een elektronische stem aan: ‘Meine Damen und Herren, ladies and gentlemen, die Mensch-Maschine: Kraftwerk‘. Het klinkt stom, maar het doet iets als je die stem hoort. Ik zou het ontroering durven noemen.

Kippenvel als de computerstem ‘Man-Machine‘ aanzet, de schaduw van de 4 leden dramatisch op het gordijn voor de Bühne zichtbaar is en dit gordijn zich langzaam opent. Hütter en co netjes op een rij, één met de mooi gestileerde projecties achter hen. Minimalisme troef, tijdloosheid ook. Applaus alom. Man-machine klinkt anders dan de vorige keren, Hütter zingt zowaar vocoder-gewijs mee, hier en daar wordt er geïmproviseerd. Wie beweert dat Kraftwerk niet live speelt is een grote dwaas! ‘Planet of Visions‘, een herwerkte versie van de single ‘Expo 2000′, niet meteen mijn meest favoriete nummer, klinkt dansbaarder dan ooit. Met ‘Home Computer‘ beamt Kraftwerk ons into the future zoals alleen Kraftwerk dat kan en maken ze ons duidelijk dat ze computers tof vinden, ‘It’s more fun to compute‘. Beide nummers zijn van het uit 1981 daterende en visionaire album ‘Computerworld’. Maar of de heren destijds hadden durven dromen van de huidige computerworld -zie ze daar staan met 4 laptops op een rij- durf ik te betwijfelen.

‘Tour de France‘ ! Wie kent het riedeltje niet? Niks gedateerd, ondanks het in de tachtiger jaren zo populaire geluidje van een slappende bas! Prachtig, met een naadloze overgang naar ‘Tour de france 2003‘, van hun meest recente plaat ‘Tour de France soundtracks’. Wielerliefhebbers, weet u wel… (Ik vraag me trouwens af het toevallig was dat net op de dag dat Kraftwerk speelde de Eneco-tour door Hasselt passeerde…) ‘Vitamin‘! Zink, Selen, L-Karnitin, Karbohydratproteïn, A-B-C-D Vitamin! Diepe bassen rollen over de weide, reuzegrote pillen rollen achter de 4 Kraftwerkers naar beneden.

Van de fiets naar de auto met ‘Autobahn‘, het is een kleine stap! ‘Het eerste nummer ooit dat over de autosnelweg zelf gaat, in plaats van de ego’s die erover rijden’, aldus Hütter, ooit in een interview. Nee, voor gevatte bindteksten en dergelijke moet u niet bij Kraftwerk zijn. ‘Die Fahrbahn ist ein graues Band, weisse Streifen, grüner Rand’. Nòg meer enthousiasme bij ‘Computerlove‘, u weet wel, dat nummer dat het groepje van een zekere Chris Martin recent een hit bezorgde, wat andermaal bewijst dat de muziek van KW tijdloos is. De hits blijven komen, met het onnavolgbare ‘Das Modell‘. ‘Hasselt ligt niet ver van de Duitse grens’, moet Hütter gedacht hebben, want inderdaad, ze brachten het in de Duitstalige versie. Ook wat volgt is in de taal van Goethe: ‘Schaufensterpuppen‘, van het album ‘Trans Europa Express‘. De titeltrack hieruit, ‘TEE‘, dat voortvloeit in het heerlijke ‘Metall auf Metall‘ (met prachtige treinen op de achtergrond) kondigt het einde van het eerste deel aan. Gordijnen gaan dicht, hier en daar vang ik een ‘Is’t nu al gedaan?‘ op.

Neen, m’n beste. Het beste moet nog komen, want daar gaat het doek weer open en zien we Kraftwerk zoals we ze horen te zien: de 4 heren zijn vervangen door 4 robots (mét aangepast gezicht, zelfs voor de recent aangeworven Pfaffe) die, hoe kan het ook anders, ‘The Robots‘ brengen!

‘Numbers‘ zoals de traditie het wil gevolgd door ‘Computerworld‘, met de Kraftwerkers in fluoriscerende rasterpakken, klinkt minder geflipt dan bij vorige concerten. Daar zal de afwezige Florian Schneider wel voor iets tussenzitten.

‘Radioactivity‘! Begin jaren ‘90 engageerde Kraftwerk zich voor het milieu, en trad de groep op tijdens het ‘Stop Sellafield‘-concert van Greenpeace, toepasselijk met het nummer ‘Radioactivity‘. De tekst werd lichtjes aangepast (‘Stop radioactivity‘), en een computerstem waarschuwde aan het begin van het nummer over de gevaren van Sellafield. Vandaag brengen ze deze versie nog steeds live, inclusief de ‘Sellafield’-intro. (Ja, ik weet het, teveel details, teveel details!)

‘Aerodynamik‘ verheerlijkt dan weer de fietstechniek, ‘perfection méchanique, aéro-dynamique!‘ Met hun fluoriscerende pakken gaat Kraftwerk haast letterlijk op in de geprojecteerde achtergrond. Perfectie, daar draait het om. Het zijn tenslotte Duitsers.

Helaas, want  ’Music Non Stop‘, (waar is de tijd dat dit een programma was op de prille tv-zender MTV?) luidt het einde van het concert aan. Eén voor één gaan de heren even loos op hun laptop -soleren, zowaar- en verlaten één voor één de Bühne -mét korte buiging. Dat Hütter wel degelijk een mens is bewijst hij op het allereinde, als hij het publiek toespreekt met ‘Goedenavond! Gutenacht, goodnight, bonsoir! auf Wiedersehen!’. Maar het laatste woord is voor de muziek, want ‘Music Non Stop’ gaat nog even door, zoals dat hoort.

Iemand zei me onlangs dat elektronische muziek per definitie kil, koud en gevoelloos is. Ach, Kraftwerk bewijst telkenmale het tegendeel, ondanks hun kille imago. Dat ze nog lang mogen verderdoen!

Eerder deze week keerde de vrouw des huizes terug van enkele dagen Barcelona.

Ik was wat vroeger vertrokken naar de luchthaven. Geloof het of niet, ik vind rondhangen in de luchthaven een aangenaam tijdverdrijf. Enige nuance is hier evenwel niet misplaatst: het zijn niet de dichte drommen van zweterige toeristen die amechtig de aankomsthal instrompelen, neen. Ik mag daarentegen graag kijken naar het abstracte ballet van eigenaardige voertuigjes op het tarmac. Ondertussen stel ik me dan onzinnige vragen, zoals ‘waarom rijdt die daar met zijn deuren wijd open?’. Ik hou van het schouwspel van opstijgende vliegtuigen, het bijhorende kabaal incluis. (Enkele jaren geleden waren we op een concert van Fennesz. ‘Het lijkt wel een opstijgend vliegtuig!’ zei mijn liefste toen. Een beter compliment had ik niet kunnen verzinnen.)

Vroeger gebeurde het niet zelden dat ik samen met mijn goede vriend F. op lauwe zomeravonden naar Zaventem of Steenokkerzeel reed. We parkeerden net voor landingsbaan, of we begaven ons naar de luchthaven en dwaalden rond door de lege gangen.

Toen was er nog geen Starbuck’s in de vertrekhal. Nu kocht ik er een cappucino.

Nee, cappucino’s waren er destijds niet bij.

Laatst reed ik ’s ochtends langs mijn vertrouwde route naar m’n werk. Toen ik Manneke Pis naderde zag ik een auto van ‘de mannen van de stad’ staan. Ik mocht niet door.
‘Aah non!’ sprak de man met grote snor van achter zijn stuur.
‘C’est interdit!’

Verduiveld! Iemand die het op fietsers gemunt heeft? Die niet weet dat tweewieligen wel bergop de Eikstraat in mogen?

‘Pas pour les cyclistes! riep ik, iets te snel.

‘Aah non! C’est interdit, même pour les cyclistes!’
Fonkelende ogen, een lach van hier tot ginder.

De snor wenste me nog een prettige dag.
‘A la prochaine!’

Zeer zeker, meneer de snor. Zeer zeker!

Op straat roept een kind schril, in een taal die ik niet kan thuisbrengen. Iemand zegt ‘Sssst!’. Het kind roept verder.

Het geluid van een auto over de kasseistenen.

Vanmorgen werd ik wakker met het geschreeuw van halsbandparkieten. Het moet een grote zwerm geweest zijn, zo luid klonk het.

Auto’s trekken snel op, dichtslaande deuren, flarden piano ook. Het gerammel van de tram die over het Hertogin van Brabantplein schrijdt.

Klopt het dat het mooiste geluid dat is van de zon die de horizon kust?

Ik fiets er elke dag voorbij: de kerk van Onze-Lieve-Vrouw van Bijstand aan de Kolenmarkt. ’s Morgens is er al (of nog) beweging in café Au Soleil, en op één van de bankjes aan de kerk zit er steevast een dakloze medemens. Rossig haar, een zwarte jas, wilde baard. Hij kijkt me meewarig aan, hoe ik over de kasseistenen hobbel en hoe ik zijn blik ontwijk.

’s Avonds zit het terras vol, en zijn er ook meer clochards. Soms lijken ze aanstalten te maken om iets naar mij te roepen, als ik passeer. Meestal lachen ze stil, het blik cara-pils in de hand, de hond enaast.

Ik vraag mij af wat hen bezielt: je rijdt op de autosnelweg, je ziet een bolide achter jou opduiken, en hop, daar begint het geflikker met de lichten.

Gisteren reden we richting Grimbergen om N, M en S een bezoekje te brengen. Via Erasmus, waar Brussel zachtjes overgat in Vlaams-Brabant, reden we richtin Ring. Niet meteen de beste verkeerssituatie, omdat je via deze oparit langs links dient in te voegen. Kwestie van op korte tijd snelheid te maken, even op het derde rijvak te rijden en dan rustig naar rechts uit te wijken. Geen sinecure met onze bolide, bijgenaamd ‘den basketsloef’. Met de motor op volle toeren, ‘full throttle’, zeg maar, reden we de ring op. Enkele momenten later: een fake-jeep-achtig ding achter ons, lustig knipperend, terwijl we a) reeds sneller reden dan toegestaan was en b) niet naar rechts konden wegens een witte doorlopende lijn. Ja, ik erger me in die stomme kleine dingen. En ik vraag me af waarom iemand zoiets doet. Het verpest mijn humeur, ik dreig de controle te verliezen, mijn bloeddruk stijgt vervaarlijk, kortom, ik, nochtans de kalmheid en vredelievendheid zelve, durf dan zelfs al eens een handgebaar te maken. (Nee, géén middelvinger). Vooral als die bewuste man via de eerstvolgende afrit de snelweg verlaat. Waarom, o waarom? Hoort dat zo, de dag van vandaag? Andere weggebruikers opjagen? Ben ik een zaag, het autorijden ontgroeid?

Destructief.
Maar goed, enkele seconden later was mijn toestand weer genormaliseerd.

Uitgelezen: ‘Caesarion‘ van Tommy Wieringa. Destructie als leidraad. Leest als een trein, verveelt geen moment. Ik ga als de weerwind zijn andere boeken eens lezen.

Destructief (2)

In Caesarion staat een huis op de rotsige kusten van Engeland gebouwd. De rotsen kalven af, op een gegeven moment verdwijnt het huis in de zee.
Ik kreeg het boek van M en N, bij wie we gisteren te gast waren. O ironie, want hun huis staat sinds kort ook aan een afgrond. Iets kleiner weliswaar, en hun huis zal niet meteen opgeslokt worden, maar toch.

We zaten buiten, tot’s avonds laat, we dronken caiperinha’s en hoorden vuurwerk. Af en toe passeerde er een kat. Boven ons schenen enkelen sterren, en op tafel dansten de kaarsenvlammen. Waarover maakte ik me aan het begin van de avond ook alweer druk?

]]> http://stijnblogt.wordpress.com/2009/06/30/terug-3/feed/ 0 stijn http://stijnblogt.wordpress.com/2009/04/04/een-korte-beschrijving-van-enkele-gebeurtenissen/ http://stijnblogt.wordpress.com/2009/04/04/een-korte-beschrijving-van-enkele-gebeurtenissen/#comments Sat, 04 Apr 2009 10:59:27 +0000 stijn http://stijnblogt.wordpress.com/?p=253 ]]>

Daar stond ik dan, met zweetparels op het voorhoofd, net op tijd op de trein gesprongen. Iets voordien was ik rustig naar het station van Brussel-Zuid gefietst, bijna door een auto aangereden (een zwarte BMW) toen ik de Gheudestraat wou indraaien. (Voor het gebouw van Brouwerij Cantillon zat de brouwer in de zon). Pendelaars slenterden naar de ingang van het station. Trams dreunden voorbij. Auto’s toeterden op andere auto’s, op fietsers, op dames, op bekenden. Tot mijn ontzetting zag ik dat de trein die ik wou nemen, de Brussels airport express, zou vertrekken binnen 3 minuten. Hoe had ik me zo kunnen vergissen van tijd? Tot overmaat van ramp bleken alle biljetautomaten buiten werking. Ik plooide mijn fiets op en stormde de roltrap op. Niemand liet me door. Zuchtend zag ik de trein wegrijden. Plan B, de stoptrein naar Leuven: naar een ander perron. Ondanks mijn ‘pardon, excuseert’ geraakte ik alweer niet verder. Ik hoorde de kaartjesknipper fluiten. Of ik nog meekon, riep ik. Nee, ”t is al gedraaid’, aldus de spoorwegbeambte.

Moedeloos terug naar beneden. Een indiaans uitziende man keek onbegrijpend naar mijn opgeplooide fiets.

Beneden zag ik dat er nog een Brussels Airport Express ging vertrekken. Had ik me dus toch niet vergist? Ik slaagde er zowaar in nog een treinticket te bemachtigen. Eindbestemming: Zaventem-dorp.

En ja, daar stond ik dan, op het platform aan de deur. Mijn fiets en fietstas naast mij. Twee kaartjesknippers, jonge kornuiten, naast me. Vroegen me waarom ik niet ging zitten. Omdat ik er toch bijna weer af moest. Ah. Eén van de twee verdween. We stopten in Brussel-Congres. Ik zag verbazend veel reizigers wachten op het perron. Eén van de kaartjesknippers vroeg me of ik het weerbericht had gehoord. Wat bedoelde hij? Hoorde ik daar een spottende toon in zijn stem? Nee, zo bleek. Hij plande tijdens het weekend een uitstap met zijn fiancée. Coxide, Blankenberg, Ostende, … Tezelfdertijd hoorde ik z’n collega iets zeggen over reizigers met bestemming ‘Zaventem-dorp’ en ‘eerste zes rijtuigen’. ik vroeg of ik in de juiste wagon zat. De man begreep mijn vraag niet. Hij lachte, glimlachte en verdween.

Een dame kwam bij mij staan. Of ik wist in welke wagon we ons bevonden? Ze moest afstappen in Zaventem, net als ik. Geen idee zei ik. We wachtten samen terwijl de trein stapvoets tussen Haren-Zuid en Diegem voortkroop.

Natuurlijk zaten we goed. Even later stond ik op het perron. Ontplooide mijn fiets. En fietste langs de sporen, langs velden die geurden naar warme zomeravonden, langs de luchthaven, Nossegem, Kortenberg, Erps-Kwerps. Op naar de Heimat, Veltem.

De zon scheen nog steeds. En we aten buiten.

Een romantisch diner bij kaarslicht op valentijn? Niet ten huize Stijnblogt! Vanavond trokken we -te voet, uiteraard- naar de Kaaistudio’s. Op het programma:  Prosthetic Head, Walking Head and Extra Ear: Fractal, Circulating and Chimeric Flesh, een lezing door de eigenaardige Mensch-Machine / performance artist Stelarc.

Twee jaar geleden had ik reeds het genoegen de man aan het woord te horen in de Vooruit (FrictiesSalon), het was dan ook een béétje spijtig dat zijn lezing van vanavond grotendeels dezelfde was als die hij destijds in Gent bracht. Maar goed, Stelarc is een geestige man en begeesterd verteller, we gaan dus niet klagen.

Stelarc tast de grenzen van het menselijke lichaam af en probeert deze te verleggen. Eén vraag staat centraal: hoe de mogelijkheden van het lichaam uit te breiden?

Stelarc’s passage is blijkbaar niet onopgemerkt gebleven: in een aantal kranten werd er  aandacht besteed aan één van zijn meest recente projecten, ‘third ear’. Toegegeven, het is spectaculair, bizar en, euhm, vreemd: een extra oor ‘kweken’ op de binnenkant van je onderarm met de bedoeling er een draadloze zender in in te planten.

Voor een stukje uit Terzake waarin Stelarc vertelt over zijn oor (2007), klik hier. Let u vooral op ’s mans lach!

Toch is Stelarc meer dan wat geknutsel met huid en oren. In de jaren ‘60 en ‘70 liet hij zich door middel van vleeshaken door zijn huid ophangen aan diverse constructies. Zijn lichaam werd als het ware deel van de constructie. Later ontwierp hij een derde, mechanische hand, die hij kan bedienen via zijn dij- en buikspieren, maakte een ’stomach sculpture’ -een kunstwerk dat in de man z’n maag werd gebracht-  bedacht systemen waardoor zijn lichaam vanop afstand (via internet) ‘bediend’ kon worden door spiersimulatie, … Een robot die hem laat voortbewegen als een zespotig insect, een ‘walking head’-robot, en een ‘prosthetic head’: een digitale replica van Stelarc’s hoofd dat je toespreekt en antwoordt op je vragen, …

En wat te denken van ‘Blender’, en installatie waarin diverse lichaamsvloeistoffen en ander weefsel van Stelarc en Nina Sellars worden vermengd met zuurstofbubbels?

Meest recente werk is, zoals reeds hoger vermeld, het fameuze ‘third ear’, met de bedoeling er een communicatiemiddel van te maken.

Stelarc is dus niet meteen een kunstenaar van wie je een werkje in de living of gang zet… En hoe bizar zijn werken zijn, zo joviaal en vriendelijk is de man zelf.

Wordt zonder twijfel vervolgd!

Stelarc’s website